Dinh dưỡng cho trẻ em
Hướng dẫn nuôi con bằng sữa mẹ, ăn dặm đúng cách và xây dựng chế độ ăn uống cân bằng cho trẻ ở mọi lứa tuổi.
Nuôi con bằng sữa mẹ
Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. WHO khuyến cáo nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu và tiếp tục cho bú đến 2 tuổi hoặc hơn.
- Cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cho 6 tháng đầu đời
- Chứa kháng thể bảo vệ trẻ khỏi nhiễm trùng
- Dễ tiêu hóa, giảm nguy cơ táo bón, tiêu chảy
- Giảm nguy cơ dị ứng, hen suyễn
- Tăng cường gắn kết mẹ con
- Giúp mẹ giảm cân sau sinh, giảm nguy cơ ung thư vú
Nếu gặp khó khăn như đau núm vú, ít sữa, trẻ không bú được, hãy tìm kiếm sự hỗ trợ từ:
- Bác sĩ hoặc nữ hộ sinh
- Chuyên gia tư vấn cho con bú
- Nhóm hỗ trợ nuôi con bằng sữa mẹ
Nếu không thể cho con bú mẹ, sữa công thức là lựa chọn an toàn và đầy đủ dinh dưỡng. Hãy:
- Chọn sữa công thức phù hợp lứa tuổi
- Pha sữa đúng hướng dẫn
- Vệ sinh bình sữa kỹ lưỡng
- Không cho trẻ dưới 12 tháng uống sữa bò tươi
Hướng dẫn ăn dặm
Bắt đầu ăn dặm khi trẻ được 6 tháng tuổi và có dấu hiệu sẵn sàng: giữ được đầu vững, quan tâm đến thức ăn, và không còn phản xạ đẩy lưỡi.
Thực phẩm
- Bột gạo, cháo loãng
- Rau củ nghiền (bí đỏ, cà rốt, khoai lang)
- Trái cây nghiền (chuối, bơ, đu đủ)
Tần suất: 1-2 bữa/ngày
Lượng: 1-2 thìa cà phê/bữa ban đầu
Thực phẩm
- Thêm thịt gà, heo nghiền
- Đậu phụ nghiền
- Lòng đỏ trứng
- Các loại đậu nghiền
Tần suất: 2-3 bữa/ngày
Lượng: 2-4 thìa canh/bữa
Thực phẩm
- Thịt bò, cá
- Ngũ cốc nguyên hạt
- Phô mai, sữa chua
- Đa dạng rau củ
Tần suất: 3 bữa/ngày + 1-2 bữa phụ
Lượng: 1/2 chén/bữa
Thực phẩm
- Hầu hết thức ăn gia đình
- Sữa bò nguyên kem
- Mật ong (từ 1 tuổi)
- Các loại hạt (nghiền/bơ)
Tần suất: 3 bữa chính + 2 bữa phụ
Lượng: Tùy theo nhu cầu của trẻ
Dị ứng thực phẩm
Dị ứng thực phẩm có thể nghiêm trọng. Khi giới thiệu thực phẩm dễ gây dị ứng, hãy cho trẻ ăn từng loại một, cách nhau 3-5 ngày để dễ nhận biết nếu có phản ứng.
Sữa bò
Nổi mề đay, nôn, tiêu chảy, khò khè
Trứng
Phát ban, sưng mặt, khó thở
Hải sản
Ngứa, sưng môi lưỡi, khó nuốt
Đậu phộng/Hạt
Phản ứng nghiêm trọng, có thể sốc phản vệ
Lúa mì (Gluten)
Đau bụng, tiêu chảy, chậm tăng cân
Dấu hiệu cần cấp cứu ngay:
Sưng mặt/lưỡi/họng, khó thở, nôn nhiều, da xanh tím, li bì - Gọi cấp cứu 115 ngay lập tức!
Vitamin và khoáng chất quan trọng
Vai trò: Cần thiết cho hấp thu canxi và phát triển xương
Nguồn: Ánh nắng, sữa, cá, trứng
Trẻ bú mẹ nên bổ sung 400 IU/ngày
Vai trò: Quan trọng cho phát triển não và tạo máu
Nguồn: Thịt đỏ, gan, rau lá xanh, đậu
Thiếu sắt gây thiếu máu, chậm phát triển
Vai trò: Xây dựng xương và răng chắc khỏe
Nguồn: Sữa, phô mai, sữa chua, rau lá xanh
Trẻ 1-3 tuổi cần 700mg/ngày
Vai trò: Phát triển não bộ và thị giác
Nguồn: Cá hồi, cá thu, cá trích, hạt óc chó
Cho trẻ ăn cá 2-3 lần/tuần
Vai trò: Tăng cường miễn dịch, hỗ trợ tăng trưởng
Nguồn: Thịt bò, hải sản, hạt bí, đậu
Thiếu kẽm gây biếng ăn, chậm lớn
Mẹo nuôi con ăn tốt
Trẻ tự biết khi nào no. Ép ăn tạo ra tâm lý sợ ăn và ảnh hưởng xấu đến mối quan hệ với thức ăn.
Trẻ học cách ăn từ người lớn. Ăn cùng gia đình và cho trẻ thấy bạn ăn đa dạng thực phẩm.
Trẻ có thể cần thử 10-15 lần trước khi chấp nhận một loại thức ăn mới. Đừng bỏ cuộc quá sớm.
Không thêm đường, muối vào thức ăn của trẻ dưới 1 tuổi. Sau đó cũng nên hạn chế tối đa.
Tắt TV, điện thoại khi ăn. Giúp trẻ tập trung vào bữa ăn và nhận biết cảm giác no.
Bữa ăn nhiều màu sắc thường giàu dinh dưỡng hơn. Khuyến khích trẻ ăn 'cầu vồng' mỗi ngày.
Khóa học dinh dưỡng toàn diện cho trẻ em
Học cách lên thực đơn, xử lý biếng ăn và bổ sung dinh dưỡng đúng cách